Overlijden, Erfrecht & Wilsbeschikking

Overlijden

Aangifte

Wanneer iemand overlijdt, moet dit overlijden geregistreerd worden bij de ambtenaar van de Burgerlijke Stand waar het overlijden heeft plaatsgevonden. De aangifte gebeurt zo snel mogelijk nadat een geneesheer het overlijden heeft vastgesteld.

Je neemt best contact op met een begrafenisondernemer. In de meeste gevallen zal hij ook de aangifte voor zijn rekening nemen.

Wat moet ik meebrengen?

  • Het attest van overlijden, opgemaakt door de geneesheer die het overlijden vaststelde
  • De identiteitskaart van de overledene
  • De identiteitskaart van de aangever
  • Het rijbewijs van de overledene
  • Het trouwboekje van de overledene (voor ongehuwde overledenen: het trouwboekje van de ouders)
  • Voor niet-inwoners van Zandhoven: een attest van de laatste wilsbeschikking, afgeleverd door het gemeentebestuur van de laatste woonplaats
  • Voor begravingen buiten Zandhoven is een ‘toelating tot begraven’ nodig van het gemeentebestuur van het grondgebied waar de begraafplaats gelegen is

Bij een verdacht of gewelddadig overlijden breng je ook deze documenten mee:

  • Het proces-verbaal van een officier van de politie
  • De toelating tot begraven of crematie van de procureur des Koning

 

Laatste wilsbeschikking

Een laatste wilsbeschikking is een vrijwillige schriftelijke kennisgeving van wat er met je lichaam gebeurt na je overlijden. Je kunt deze keuze laten vastleggen in de laatste wilsbeschikking bij de dienst Burgerzaken. Let op: je moet deze aanvraag persoonlijk doen.

Wat moet ik meebrengen?

Wat staat er in mijn laatste wilsbeschikking?

  • De manier van teraardebestelling: een begraving of een crematie (Wie kiest voor crematie kan ook beslissen wat er met de assen gebeurt.)
  • Volgens welke levensbeschouwing de eventuele uitvaartplechtigheid moet worden gehouden
  • In welke gemeente je laatste rustplaats zal zijn (enkel in het Vlaams Gewest)
  • Als je een uitvaartcontract hebt, wordt dit mee opgenomen

Je kunt je laatste wilsbeschikking altijd aanpassen bij de dienst Burgerzaken. Enkel de meest recente vermeldingen worden bijgehouden.

Bij elk overlijden gaat de gemeente na of de overledene een laatste wilsbeschikking heeft laten registreren. Als dat het geval is, gaat de gemeente na of de nabestaanden de wens van de overledene respecteren.

Wilsverklaring euthanasie

Elke handelingsbekwame meerderjarige of ontvoogde minderjarige kan een schriftelijke wilsverklaring tot euthanasie laten registreren. De Wet op euthanasie van 28 mei 2002 legt de strikte voorwaarden vast over het levenseinde en een eventuele weigering van medische zorg wanneer je niet meer in staat bent om je wil duidelijk kenbaar te maken. De registratie van een wilsverklaring is niet verplicht.

De wilsverklaring wordt geregistreerd door de dienst Burgerzaken in de databank van de FOD Volksgezondheid. Ze kan eender wanneer worden herzien of ingetrokken en blijft slechts geldig voor een periode van vijf jaar vanaf de datum van verklaring. De indiener moet hier wel zelf over waken. De herbevestiging gebeurt door een nieuwe verklaring.

Wat moet ik meebrengen?

Wanneer is mijn wilsverklaring geldig?

  • Ze is opgesteld volgens een wettelijk voorgeschreven modelformulier
  • Ze is opgesteld of bevestigd minder dan vijf jaar voor het begin van de wilsonbekwaamheid van de patiënt
  • Ze is opgesteld in het bijzijn van twee meerderjarige getuigen waarvan er minstens één geen materieel voordeel heeft bij het overlijden. Beide getuigen moeten de wilsverklaring mee ondertekenen.

De wilsverklaring kan één of meer vertrouwenspersonen aanwijzen die als het zover is de behandelende arts op de hoogte brengen van de wil van de patiënt. Ook de vertrouwenspersonen moeten het formulier ondertekenen.

Euthanasie kan alleen worden uitgevoerd met de wilsverklaring als de patiënt in een onomkeerbare coma verkeert. Buiten deze wilsverklaring om is euthanasie mogelijk op uitdrukkelijk verzoek van een patiënt die nog in staat is om zijn wil om te sterven uit te drukken.

Orgaandonatie

Orgaandonatie kan een leven redden. Voor veel patiënten met chronische, onomkeerbare aandoeningen, is transplantatie van een orgaan de laatste mogelijke behandeling.

Als je sterft door hersen- of hartfalen, dan kunnen je organen gebruikt worden om levens te redden. Het is belangrijk dat je daar nu al over nadenkt. Om te voorkomen dat je naaste familieleden na je dood de pijnlijke keuze in jouw plaats moeten maken, kun je vooraf zelf beslissen dat je donor bent en je keuze laten registreren bij het gemeentebestuur.

De gemeente stuurt het formulier door naar het Rijksregister. De medische diensten raadplegen het Rijksregister om na te gaan of de overledene donor is of niet.

Wat moet ik meebrengen?

Erfrecht

Bij een overlijden worden de bankrekeningen van de overledene geblokkeerd. Om delen van een erfenis vrij te maken zal de bankinstelling een attest van erfopvolging of een akte van erfopvolging vragen.

Attest van erfopvolging

Wat moet ik meebrengen?

  • Je identiteitskaart
  • Een origineel uittreksel uit de overlijdensakte
  • Het trouwboekje van de overledene of wanneer deze niet gehuwd was, het trouwboekje van de ouders

Wanneer kan ik een attest van erfopvolging aanvragen?

  • Er is geen huwelijkscontract en/of testament
  • Niemand van de erfgenamen is minderjarig of verlengd minderjarig
  • De overledene stond niet onder voorlopige bewindvoering

Je vraagt een attest van erfopvolging aan bij het bevoegde registratiekantoor:

FOD Financiën
Italiëlei 4 bus 3
2000 Antwerpen
Contactcenter, tel: 0257 257 57
Tel. 0257 951 81
rzsj.registratie.antwerpen3@minfin.fed.be
financien.belgium.be

Akte van erfopvolging

Als een attest van erfopvolging niet volstaat (bijvoorbeeld wanneer de overledene een testament of huwelijkscontract had), heb je een akte van erfopvolging nodig.

De akte wordt afgeleverd door de notaris.