Stemmen bij verkiezingen

Elke Belg vanaf de leeftijd van 18 jaar heeft stemplicht, ook al bevindt hij zich in het buitenland.

  • Een EU-onderdaan kan zijn stem uitbrengen bij de Europese verkiezingen en bij de gemeenteraadsverkiezingen.
  • Niet-Belgen van buiten de Europese Unie kunnen enkel deelnemen aan de gemeenteraadsverkiezingen.
  • Niet-Belgen (zowel van binnen als van buiten de Europese unie) kunnen dus niet deelnemen aan de federale verkiezingen, de regionale verkiezingen en de verkiezingen voor de provincieraad.

Wil je als EU-onderdaan of als niet-Belg van buiten de Europese Unie stemmen, dan moet je hiervoor een aanvraag indienen. Eenmaal je stemrecht hebt verkregen, ben je verplicht om te gaan stemmen. Je kunt stemmen in je land van herkomst of je inschrijven op de kiezerslijst van je gemeente (je mag dan enkel stemmen op de Belgische lijsten).

Voorwaarden

Belgen

Je bent kiesgerechtigd als je aan de volgende voorwaarden voldoet:

  • je moet Belg zijn, ten laatste op de dag dat de kiezerslijst wordt afgesloten;
  • je moet minstens 18 jaar zijn, ten laatste op de dag van de verkiezingen (leeftijdsvoorwaarde);
  • je mag niet geschorst of uitgesloten zijn van het kiesrecht;
  • je moet ingeschreven zijn in het bevolkingsregister van je gemeente, ten laatste op de dag dat de kiezerslijst wordt afgesloten (inschrijvingsvoorwaarde).

Niet-Belgen

Registreren

  • Meld je vóór 1 augustus 2018 bij de dienst Burgerzaken waar je gedomicilieerd bent.
  • Breng een bewijs van je identiteit mee.
  • Ter plaatse kun je een registratiedocument invullen en ondertekenen.

Meer info (ook in andere talen) vind je op ikstemook.be.

Voorwaarden

Wil je je als EU-onderdaan laten inschrijven voor bepaalde verkiezingen, dan moet je aan de volgende voorwaarden voldoen:

  • je moet minstens 18 jaar zijn, ten laatste op de dag van de verkiezingen;
  • je mag niet geschorst of uitgesloten zijn van het kiesrecht;
  • je moet ingeschreven zijn in het bevolkingsregister of vreemdelingenregister van een Belgische gemeente (je hoofdverblijfplaats).

Inwoners van buiten de EU die zich willen laten inschrijven voor de verkiezingen moeten aan 2 extra voorwaarden voldoen.

  • Op het ogenblik van de aanvraag vijf jaar ononderbroken je wettelijke hoofdverblijfplaats in België hebben.
  • Een verklaring afleggen (op het inschrijvingsformulier) waarin je je ertoe verbindt de Grondwet, de wetten van het Belgische volk en het Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden na te leven.

Benodigdheden

Oproepingsbrief en identiteitskaart.

Procedure

Iedere persoon die ingeschreven is op de kiezerslijst, wordt opgeroepen en moet zich aandienen in het stembureau.

Een EU-onderdaan of niet-Belg van buiten de Europese Unie die wil deelnemen aan de verkiezingen moet zich eerst laten inschrijven op de kiezerslijsten. Eenmaal hij zich geregistreerd heeft, is ook hij verplicht om te stemmen.

De kiezers ingeschreven op de kiezerslijst krijgen een oproepingsbrief met de post. Heb je geen oproepingsbrief gekregen of heb je hem verloren, dan kun je tot op de dag van de verkiezingen een duplicaat vragen bij de dienst Burgerzaken. Je krijgt gratis een duplicaat van de oproepingsbrief op vertoon van je identiteitskaart.

Op de dag van de verkiezing ga je met je oproepingsbrief en je identiteitskaart naar het stembureau dat op je oproepingsbrief vermeld staat om te stemmen.

Welke verkiezingen zijn er en wanneer vinden ze plaats?

  • Parlementsverkiezingen: 
    De verkiezingen voor de vervanging van de aftredende volksvertegenwoordigers en senatoren vinden plaats op de eerste zondag die volgt op het verstrijken van een termijn van vier jaar die ingaat op de dag waarop de gecoöpteerde senatoren zijn aangewezen bij de vorige verkiezing. Als die zondag samenvalt met een wettelijke feestdag, wordt de verkiezing uitgesteld tot de volgende zondag.
  • Gemeente- en Provincieraadsverkiezingen: 
    De verkiezingen voor de vernieuwing van de gemeente- en provincieraden hebben van rechtswege plaats om de zes jaar, op de tweede zondag van oktober.
  • Verkiezingen van het Europese Parlement en van het Vlaams Parlement: 
    Overeenkomstig de beslissing van de Raad van de Europese Gemeenschappen vindt de verkiezing van de vertegenwoordigers in het Europese Parlement om de vijf jaar plaats. De Koning stelt de datum van de verkiezingen vast. De verkiezing van de Vlaamse Raad heeft op dezelfde datum plaats.

Meer info?

Annick Havelaerts
Diest Burgerzaken
Liersebaan 12
2240 Zandhoven
03 410 16 55