Na een vakantie waarbij routines soms weggevallen of losgelaten zijn, is het voor de meeste ouders terug zoeken om in de dag structuur aan te brengen. Routines of rituelen zijn handelingen die je op vaste momenten doet en op dezelfde manier herhaalt.

Voordelen?

Routines in het dagelijks leven van een kind zorgen voor veiligheid, rust en controle. Het helpt bij het verwerken van prikkels en zorgt voor de vermindering van spanning of stress (wat op het einde van de dag bevorderlijk is voor de slaap).

Bovendien zorgt het voor minder kans op weerstand bij kinderen want ze weten wat er gaat komen en/of hoe de dag verloopt. Het moedigt de zelfstandigheid aan want door dezelfde activiteiten uit te voeren, leren kinderen stap voor stap hoe ze deze taken zelf kunnen doen.

Tot slot versterken routines de band tussen gezinsleden (bv. gezamenlijke maaltijden, samen een verhaaltje lezen voor het slapengaan, enz. …).

Routines en dagverloop

Ochtend

Een vast ochtendroutine maakt het ochtendmoment voor een kind voorspelbaar en aangenamer (waardoor er meer kans is dat je op tijd op het werk bent of op school).

De dag begint bij het wakker worden van je kind. Het kan helpen om hem/haar wakker te maken door eerst de gordijnen te openen, een knuffel te geven en aan te kondigen dat er wordt opgestaan binnen vijf minuten. Vervolgens kan je de ochtend in vaste tijdsblokken verdelen (bv. 7u-7u20 ontbijt, 7u20-7u40 wassen en aankleden, enz. …). Oudere kinderen die de klok lezen, hebben zo zelf zicht op hoeveel tijd er nog is om bepaalde taken te doen. Bij jongere kinderen kan je het aankondigen (bv. “Binnen vijf minuten is het tijd om je te gaan wassen.”). Als je kind graag (mee)beslist welke kledij er wordt aangedaan, bekijk je dit het best de avond voordien.

Maak voldoende tijd vrij voor het ontbijt. Kinderen die het ontbijt overslaan, kunnen zich vaak minder goed concentreren in de klas en zijn sneller prikkelbaar.

Is je kind verstrooid en/of moet het geregeld in de laatste minuten de schoenen, rugzak of jas nog zoeken? Voorzie dan vijf of tien minuten extra tijd. Zo verminder je de kans op ergernis en stress.

Eenmaal op school, kan een vast ritueeltje de overgang van thuis naar school vergemakkelijken (bv. afscheid nemen met een kus, een knuffel of eens zwaaien).  

Thuiskomen na school

Routines na school helpen kinderen bij de overgang van een drukke schooldag naar de rust van thuis. Dit kan een vast patroon zijn, zoals het uitpakken van de tas, iets eten, even buiten spelen of tv kijken. Laat je kind tot rust komen met een activiteit naar keuze, zonder direct vragen te stellen over de schooldag. 

Spreek een vast moment en plek af voor het maken van huiswerk. Sommige kinderen komen thuis en willen het liefst zo snel mogelijk hun huiswerk maken, om daarna zorgeloos te spelen. Andere kinderen hebben er nood aan om zich na schooltijd eerst te kunnen ontspannen zodat ze dan met hernieuwde concentratie hun taken kunnen maken. Probeer samen uit te zoeken wat voor jouw kind het beste werkt.

Etenstijd

Eten op een vast uur en een vaste plaats is belangrijk voor een kind. Als kinderen de klok kunnen lezen, weten ze wanneer ze aan tafel worden verwacht. Roep de kinderen aan tafel tien minuten voor het eten klaar is. Zo kunnen ze hun spel of activiteit nog afronden. Soms helpt het bij jongere kinderen om een grappig liedje te zingen zodat de overgang van een activiteit naar het eetmoment vlotter verloopt.

De maaltijd, als een moment van samenzijn, zorgt voor verbinding tussen de gezinsleden. Het biedt een mooie gelegenheid om de dag te bespreken en/of te vragen hoe de dag verlopen is.

Bedtijd

Een slaaproutine geeft aan dat de dag voorbij is. Kondig op tijd aan dat het tijd is om te gaan slapen. Zo kan het kind zijn/haar activiteit afronden. Een bedritueel verschilt van gezin tot gezin. Er bestaan geen vaste regels. Zo kan je bijvoorbeeld je kind eerst vragen zijn/haar tanden te poetsen, pyjama aan te doen, naar toilet gaan en nog (voor)lezen of een liedje zingen om tot slot te gaan slapen. Kies hierbij voor een vast slaapuur.  

Bij oudere kinderen kan het helpen om hen nog even te laten vertellen hoe hun dag was. Zo kunnen ze hun hoofd ‘leeg maken’ en rustig inslapen.  

Tv-kijken, computerspelletjes of laat nog iets eten zijn niet bevorderlijk voor de nachtrust. Door te kiezen voor rustige handelingen, zal je kind zich ook rustig voelen en sneller moe worden.

Heb je nog vragen over dit thema? Of heb je andere vragen die met opvoeden te maken hebben? Je kan steeds terecht bij het opvoedingspunt van Zandhoven of eens surfen naar de website: www.opvoedingswinkels.be

Opvoedingspunt Zandhoven
Huis van het Kind, Schriekweg 3
Gemeentehuis, Liersebaan 12
03/633 98 98 of opvoeding@zandhoven.be – op afspraak